Η έρευνα και η διαδικασία αναγνώρισης των θυμάτων βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη σήμερα, μετά τη φονική πυρκαγιά που ξέσπασε τη νύχτα της Πρωτοχρονιάς σε μπαρ στο ελβετικό χιονοδρομικό κέντρο Κραν Μοντανά, προκαλώντας τουλάχιστον σαράντα θανάτους και περισσότερους από εκατό τραυματισμούς, όπως ανακοίνωσε ο επικεφαλής της αστυνομίας του αρμόδιου καντονιού.

Σύμφωνα με τη γενική εισαγγελέα του καντονιού Βαλέ, Μπεατρίς Πιού, έχουν κινητοποιηθεί όλα τα διαθέσιμα μέσα για την ταυτοποίηση των θυμάτων και την ταχεία παράδοση των σορών στις οικογένειες. Όπως επισήμανε, πρόκειται για μια διαδικασία που ενδέχεται να διαρκέσει αρκετές ημέρες, κάτι που επιβεβαίωσε και ο αρχηγός της αστυνομίας Φρεντερίκ Ζισλέρ.

Αγωνία και αναζητήσεις στα κοινωνικά δίκτυα

Η αγωνία των συγγενών και φίλων είναι διάχυτη. «Προσπαθούμε να επικοινωνήσουμε με τους φίλους μας μέσω Instagram, Facebook, σε όλα τα κοινωνικά δίκτυα», δήλωσε η 17χρονη Ελεονόρ, περιγράφοντας την απόγνωση. «Καμία απάντηση. Καλέσαμε και τους γονείς τους, αλλά ούτε εκείνοι γνωρίζουν κάτι».

Η στιγμή της τραγωδίας

Η φωτιά εκδηλώθηκε περίπου στις 01:30 τα ξημερώματα της Πέμπτης (02:30 ώρα Ελλάδας), μέσα στο κατάμεστο μπαρ Le Constellation, όπου είχαν συγκεντρωθεί τουρίστες – κυρίως νέοι – για να γιορτάσουν την Πρωτοχρονιά, σύμφωνα με τις αρχές του καντονιού Βαλέ.

Αυτόπτες μάρτυρες μίλησαν για σκηνές απόλυτου τρόμου. Άνθρωποι προσπαθούσαν να σπάσουν παράθυρα για να διαφύγουν, ενώ άλλοι, με σοβαρά εγκαύματα, έτρεχαν πανικόβλητοι προς την έξοδο.

Βαρύς απολογισμός και φόρος τιμής

«Έχουμε καταγράψει περίπου σαράντα νεκρούς και 115 τραυματίες, οι περισσότεροι σε σοβαρή κατάσταση», δήλωσε ο κ. Ζισλέρ. Το βράδυ της Πέμπτης, εκατοντάδες πολίτες συγκεντρώθηκαν σιωπηλοί μπροστά στο μπαρ, αψηφώντας το πολικό ψύχος, για να αποτίσουν φόρο τιμής στα θύματα.

Παράλληλα, ο πρόεδρος της Ελβετικής Συνομοσπονδίας Γκι Παρμελέν ανακοίνωσε ότι οι σημαίες στο ομοσπονδιακό παλάτι θα κυματίζουν μεσίστιες για πέντε ημέρες.

Κλιμάκιο αντιμετώπισης κρίσης

Μεταξύ των τραυματιών βρίσκονται εννέα Γάλλοι, ενώ οκτώ ακόμη Γάλλοι υπήκοοι αγνοούνται, σύμφωνα με το Κε ντ’ Ορσέ. Από την πλευρά του, ο Ιταλός υπουργός Εξωτερικών Αντόνιο Ταγιάνι έκανε λόγο για περίπου δεκαπέντε Ιταλούς τραυματίες και ισάριθμους αγνοούμενους.

Όπως ανέφερε ο πρεσβευτής της Ιταλίας Τζαν Λορέντζο Κορνάντο, πέντε από τους 112 τραυματίες δεν έχουν ακόμη ταυτοποιηθεί. Οι αρχές εκτιμούν ότι πολλοί από τους νεκρούς είναι αλλοδαποί, χωρίς ωστόσο να έχουν δοθεί στη δημοσιότητα τα στοιχεία τους.

Οι τραυματίες μεταφέρθηκαν σε νοσοκομεία της Λοζάνης, της Γενεύης και της Ζυρίχης, καθώς και σε μονάδες στη Γαλλία και την Ιταλία. Στο Κραν Μοντανά συστάθηκε κλιμάκιο διαχείρισης κρίσης, με αποστολή την υποστήριξη και καθοδήγηση των οικογενειών.

Έρευνα για τα αίτια – Αποκλείεται η επίθεση

Οι αρχές διεξάγουν έρευνα για τα αίτια της πυρκαγιάς, αποκλείοντας το ενδεχόμενο εσκεμμένης επίθεσης. «Το πιθανότερο σενάριο είναι μια γενικευμένη φωτιά που οδήγησε σε έκρηξη», δήλωσε η κ. Πιού.

Σύμφωνα με συγκλίνουσες πληροφορίες, οι ιδιοκτήτες του μπαρ είναι γαλλικής υπηκοότητας, ζευγάρι από την Κορσική. Συγγενικό τους πρόσωπο ανέφερε ότι είναι καλά, χωρίς ωστόσο να έχει καταστεί δυνατή η επικοινωνία μαζί τους.

Μαρτυρίες που μεταδόθηκαν από μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι σπινθηριστές είχαν τοποθετηθεί πάνω σε μπουκάλια, προκαλώντας φωτιά όταν ήρθαν σε επαφή με την οροφή – ένα «σόου» που, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ήταν συνηθισμένο στο συγκεκριμένο μπαρ.

Ιταλοί τραυματίες και μεταφορές σε ειδικές μονάδες

Ο κ. Ταγιάνι δήλωσε στο τηλεοπτικό δίκτυο Rete4 ότι 12 έως 15 Ιταλοί νοσηλεύονται, ενώ άλλοι παραμένουν αγνοούμενοι. Αργότερα, μιλώντας στο Sky TG24, ανέφερε ότι ο αριθμός των αγνοουμένων ενδέχεται να έχει αυξηθεί σε 16, υπογραμμίζοντας ότι ο τελικός απολογισμός παραμένει αβέβαιος.

Τρεις νεαροί Ιταλοί που νοσηλεύονταν στο Σιόν μεταφέρθηκαν με ελικόπτερο στη Μονάδα Εγκαυμάτων του νοσοκομείου Νιγκουάρντα στο Μιλάνο, όπως ανακοίνωσε ο περιφερειακός σύμβουλος Λομβαρδίας Γκουίντο Μπερτολάσο. Πρόκειται για μία γυναίκα κάτω των 30 ετών και δύο 16χρονους, οι οποίοι είναι διασωληνωμένοι, με εγκαύματα στο 30% έως 40% του σώματός τους, αλλά σε σταθερή κατάσταση.

Δύο ακόμη νεαροί Ιταλοί, που νοσηλεύονται σε Βέρνη και Ζυρίχη, δεν μπορούν προς το παρόν να μεταφερθούν λόγω της κρίσιμης κατάστασής τους. «Στη μονάδα μας διαθέτουμε 18 κρεβάτια, τα οποία έχουν όλα απελευθερωθεί, ενώ όλο το προσωπικό έχει ανακληθεί», τόνισε ο κ. Μπερτολάσο, προσθέτοντας ότι και άλλοι Ιταλοί, μη ταυτοποιημένοι ακόμη, νοσηλεύονται σε ελβετικά νοσοκομεία.

Τραυματίες και αγνοούμενοι

Έξι Γάλλοι υπήκοοι τραυματίστηκαν από την πυρκαγιά που ξέσπασε σε μπαρ στο Κραν Μοντανά της Ελβετίας, ενώ οκτώ ακόμη παραμένουν αγνοούμενοι, σύμφωνα με νεότερο απολογισμό που έδωσε χθες το βράδυ εκπρόσωπος του γαλλικού υπουργείου Εξωτερικών. Η ενημέρωση αυτή αναθεωρεί προηγούμενες ανακοινώσεις, καθώς αρχικά το Παρίσι είχε κάνει λόγο για δύο τραυματίες.

Η φωτιά εκδηλώθηκε παραμονή Πρωτοχρονιάς στο δημοφιλές χιονοδρομικό θέρετρο, προκαλώντας περίπου 40 θανάτους και πάνω από 115 τραυματισμούς, σύμφωνα με προσωρινό απολογισμό των ελβετικών αρχών. Το μέγεθος της τραγωδίας έχει συγκλονίσει τη χώρα και τη διεθνή κοινότητα.

Ο πρόεδρος της Ελβετικής Συνομοσπονδίας Γκι Παρμελέν χαρακτήρισε το συμβάν «μία από τις χειρότερες τραγωδίες που έχει γνωρίσει η χώρα», μιλώντας για «δράμα πρωτοφανούς και φρικιαστικής έκτασης». Οι δηλώσεις του αποτυπώνουν το σοκ που έχει προκαλέσει το γεγονός σε εθνικό επίπεδο.

Καθώς η έρευνα συνεχίζεται για να αποσαφηνιστούν τα ακριβή αίτια της πυρκαγιάς, οι μαρτυρίες των επιζώντων και τα πρώτα στοιχεία των αρχών επιτρέπουν τη σταδιακή ανασύσταση των γεγονότων εκείνης της μοιραίας νύχτας.

Από τη γιορτή στον εφιάλτη

Ήταν περίπου 01:30 τα ξημερώματα όταν εκατοντάδες άνθρωποι, κυρίως νέοι, γιόρταζαν την έλευση του νέου έτους στο υπόγειο του Constellation. Ξαφνικά, εντοπίστηκε καπνός, όπως ανέφερε μάρτυρας που ειδοποίησε άμεσα τις αρχές, σύμφωνα με τον Frédéric Gisler, διοικητή της τοπικής αστυνομίας.

Μαρτυρίες παρευρισκομένων αναφέρουν ότι σπινθηροβόλα κεριά στερεωμένα σε μπουκάλια, τα οποία κρατούσε άτομο που βρισκόταν στους ώμους άλλου, ενδέχεται να προκάλεσαν την ανάφλεξη. Φωτογραφία που τράβηξε επιζήσασα και περιήλθε στην κατοχή του BFMTV απεικονίζει τη σκηνή, χωρίς ωστόσο να μπορεί να επιβεβαιωθεί με βεβαιότητα ότι πρόκειται για τη στιγμή που οδήγησε στο δράμα.

Η γενική εισαγγελέας του καντονιού Βαλέ, Béatrice Pilloud, δήλωσε ότι «το επικρατέστερο σενάριο είναι μια γενικευμένη ανάφλεξη που προκάλεσε έκρηξη».

«Δεν μπορούσαμε να αναπνεύσουμε»

Λιγότερο από ένα λεπτό μετά την κλήση στις αρχές, σήμανε συναγερμός. «Οι πρώτες αστυνομικές δυνάμεις έφτασαν πολύ γρήγορα, με σημαντική ενίσχυση», ανέφερε ο Frédéric Gisler.

Στο εσωτερικό του μπαρ, η κατάσταση ξέφυγε μέσα σε δευτερόλεπτα. Μια ισχυρή ανάφλεξη συνοδεύτηκε από ταχύτατη εξάπλωση της φωτιάς, μετατρέποντας τον χώρο σε παγίδα.

«Αρχίσαμε να τρέχουμε. Η φωτιά εξαπλώθηκε πάρα πολύ γρήγορα. Ο καπνός έκαιγε τα μάτια και δεν μπορούσαμε να αναπνεύσουμε», περιγράφει η Laëtitia, 17 ετών, επιζήσασα της τραγωδίας.

Οι Axel και Nathan, που βρίσκονταν επίσης στο υπόγειο, μιλούν για απόλυτο χάος. «Προσπαθούσαμε να βγούμε. Έριξα κάτω ένα τραπέζι και κρύφτηκα από πίσω για να μην καώ. Ο κόσμος προσπαθούσε απελπισμένα να διαφύγει».

Τελικά σώθηκαν σπάζοντας μια βιτρίνα. «Έδωσα μια κλωτσιά στο τζάμι, έσπασε και βγήκαμε. Ήταν καθαρό ένστικτο επιβίωσης».

Ανεξέλεγκτο ποδοπάτημα

Η αστραπιαία εξάπλωση της φωτιάς προκάλεσε πανικό. «Όλοι σπρώχνονταν απελπισμένα», θυμάται η Laëtitia, περιγράφοντας σκηνές αδιανόητης φρίκης. «Βρέθηκα κάτω από τρία ή τέσσερα άτομα που καίγονταν. Υπήρχαν νεκροί γύρω μας».

Χρωστά τη ζωή της σε έναν άγνωστο. «Σήκωσα τα χέρια και φώναξα. Ένα αγόρι που δεν γνώριζα με τράβηξε και έτσι κατάφερα να βγω έξω».

Οι Emma και Albane επιβεβαιώνουν τη βιαιότητα της σκηνής. «Μέσα σε λίγες δεκάδες δευτερόλεπτα, όλο το κλαμπ τυλίχθηκε στις φλόγες. Βγήκαμε ουρλιάζοντας και τρέχοντας. Ο ένας ποδοπατούσε τον άλλο».

Σκηνές σοκ έξω από το μπαρ

Έξω από το Constellation, το θέαμα ήταν εξίσου σοκαριστικό. Ο αυτόπτης μάρτυρας Adrien περιγράφει ανθρώπους να βγαίνουν πανικόβλητοι, να σπάνε τζάμια, τραυματισμένους να υποφέρουν και γυναίκες με καμένα ρούχα να κλαίνε και να ουρλιάζουν, χωρίς να γνωρίζουν αν οι δικοί τους βρίσκονταν ακόμη μέσα.

Ο Alex μιλά για μια «σοκαριστική εμπειρία». «Κραυγές παντού, ένα τεράστιο πλήθος σε πανικό. Ήταν αδύνατο να μείνει κανείς ασυγκίνητος».

Ερωτήματα για τα μέτρα ασφαλείας

Αρκετοί επιζώντες αναφέρουν ότι υπήρχε στενή σκάλα διαφυγής από το υπόγειο. Η εισαγγελέας Béatrice Pilloud υπογραμμίζει ωστόσο ότι «η έρευνα θα δείξει αν τηρήθηκαν οι κανόνες ασφαλείας».

Πελάτης του μπαρ δήλωσε στην εφημερίδα Blick ότι στο υπόγειο υπήρχε μόνο μία έξοδος διαφυγής, ενώ στην έξοδο επικρατούσε το αδιαχώρητο. Όπως ανέφερε, είχε αναρωτηθεί και στο παρελθόν τι θα συνέβαινε σε περίπτωση πανικού στον συγκεκριμένο χώρο.

Σύμφωνα με τη Bild, στην Ελβετία ισχύουν εξαιρετικά αυστηροί κανόνες πυρασφάλειας για χώρους συνάθροισης άνω των 100 ατόμων. Απαιτούνται τουλάχιστον δύο ανεξάρτητες έξοδοι διαφυγής που να οδηγούν απευθείας σε εξωτερικό χώρο ή σκάλες. Μία μόνο έξοδος, όπως στο συγκεκριμένο μπαρ, μπορεί να μετατραπεί σε «παγίδα θανάτου» σε περίπτωση έκρηξης ή αποπνικτικού καπνού.

Η πυρκαγιά τέθηκε σχετικά γρήγορα υπό έλεγχο, ενώ δημιουργήθηκαν χώροι υποδοχής για τους τραυματίες και τις οικογένειες των θυμάτων.

«Δεν ξέρουμε πού βρίσκονται οι φίλοι μας»

Ώρες μετά την τραγωδία, η αγωνία παραμένει. Πολλοί εξακολουθούν να αγνοούν την τύχη των αγαπημένων τους. «Περίπου έξι φίλοι μου αγνοούνται», λέει η Laëtitia.

Οι Axel και Nathan εκφράζουν την ίδια απόγνωση. «Υπάρχουν τραυματίες, υπάρχουν αγνοούμενοι. Δεν ξέρουμε πού είναι οι φίλοι μας».

Σύμφωνα με το γαλλικό Υπουργείο Εξωτερικών, οκτώ Γάλλοι πολίτες δεν είχαν ακόμη εντοπιστεί. Οι ελβετικές αρχές άνοιξαν τηλεφωνική γραμμή βοήθειας για τους συγγενείς των θυμάτων.

Λόγω του μεγάλου αριθμού τραυματιών, το νοσοκομείο του Βαλαί βρίσκεται σε «κατάσταση ακραίας πίεσης», όπως δήλωσε ο πρόεδρος του Κρατικού Συμβουλίου Mathias Reynard. Για τον λόγο αυτό, τραυματίες μεταφέρθηκαν σε νοσοκομεία της Γαλλίας, της Ιταλίας και της Γερμανίας.

Πέρα από τους αριθμούς, η τραγωδία άφησε πίσω της κατεστραμμένες ζωές, οικογένειες σε αγωνία και μια χώρα βυθισμένη στο πένθος — μια νύχτα που η Ελβετία δύσκολα θα ξεχάσει.