Συνεχίζονται τα προκλητικά δημοσιεύματα του τουρκικού Τύπου, αυτή τη φορά με αφορμή τις αγοραπωλησίες ακινήτων σε παραμεθόριες περιοχές της Ελλάδας από φυσικά ή νομικά πρόσωπα με ιθαγένεια ή έδρα εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Χαρακτηριστικός είναι ο τίτλος της εφημερίδας Sozcu: «Η κίνηση των Τούρκων που “τρέλανε” την Ελλάδα! Θεσπίζουν νέο νόμο». Στο δημοσίευμα υποστηρίζεται ότι Τούρκοι επιχειρηματίες απέκτησαν τα τελευταία χρόνια δεκάδες ακίνητα στη Δυτική Θράκη και σε νησιά του Αιγαίου, γεγονός που –κατά την εφημερίδα– προκάλεσε την αντίδραση της Αθήνας, οδηγώντας σε απαγορεύσεις και περιορισμούς στις πωλήσεις ακινήτων κοντά στα ελληνοτουρκικά σύνορα.
Δηλώσεις Δένδια και αυστηροποίηση του πλαισίου
Σύμφωνα με τη Sozcu, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας ανακοίνωσε ότι το νομικό πλαίσιο για τις αγοραπωλησίες ακινήτων σε παραμεθόριες περιοχές θα γίνει αυστηρότερο, ενώ θα επεκταθεί και ο κατάλογος των περιοχών που υπάγονται σε απαγορεύσεις.
Απαντώντας σε ερωτήσεις στη Βουλή, ο κ. Δένδιας επιβεβαίωσε ότι προετοιμάζεται σημαντική νομοθετική ρύθμιση για την απόκτηση περιουσίας από αλλοδαπά φυσικά ή νομικά πρόσωπα, με έμφαση σε περιοχές όπως η Δυτική Θράκη και τα νησιά του Αιγαίου, όπου καταγράφεται αυξημένο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια.
Οι καταγγελίες που άνοιξαν τη συζήτηση
Όπως αναφέρει το δημοσίευμα, τα στοιχεία που παρουσίασε ο βουλευτής Έβρου Πάρης Παπαδάκης σχετικά με ανεξέλεγκτες πωλήσεις ακινήτων στην περιοχή, άνοιξαν εκ νέου τη συζήτηση για ζητήματα εθνικής ασφάλειας στην Αθήνα.
Ο κ. Παπαδάκης έχει δηλώσει ότι σκοπεύει να φέρει τις καταγγελίες τόσο στη Δικαιοσύνη όσο και στο Κοινοβούλιο. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Νίκος Δένδιας τόνισε ότι επεξεργάζεται σχέδιο νέας νομοθετικής ρύθμισης, με στόχο την αυστηροποίηση του πλαισίου και τη διεύρυνση των περιοχών που θα υπάγονται σε περιορισμούς.
Τι προβλέπει η ισχύουσα νομοθεσία
Με βάση το ισχύον καθεστώς, πολίτες χωρών εκτός ΕΕ και εταιρείες με έδρα εκτός Ένωσης δεν επιτρέπεται να πραγματοποιούν συναλλαγές –αγορές, μισθώσεις ή άλλες πράξεις– σε παραμεθόριες περιοχές της Ελλάδας, για λόγους εθνικής ασφάλειας και εδαφικής ακεραιότητας.
Ως παραμεθόριες έχουν χαρακτηριστεί περιοχές όπως Κως, Κάλυμνος, Λέρος, Σύμη, Ρόδος, Πάτμος, Νίσυρος, καθώς και οι επαρχίες Έβρου, Θεσπρωτίας, Καστοριάς, Κιλκίς, Λέσβου, Ξάνθης, Πρέβεζας, Σάμου, Φλώρινας και Χίου.
Ειδικές ζώνες και αυστηρή αδειοδότηση
Στις ειδικές περιοχές περιλαμβάνονται επίσης η Σαντορίνη, η Σκύρος, τμήματα των νομών Δράμας, Ιωαννίνων, Πέλλας και Σερρών, καθώς και μικρά νησιά του Ιονίου.
Για πολίτες εκτός ΕΕ που επιθυμούν να αποκτήσουν ακίνητα στις περιοχές αυτές, ισχύει αυστηρή διαδικασία αδειοδότησης. Οι αιτήσεις εξετάζονται από ειδική επιτροπή με τη συμμετοχή του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, της ΕΛ.ΑΣ., της ΕΥΠ και της Αρχής για το Ξέπλυμα Χρήματος. Οποιαδήποτε ένδειξη κινδύνου για την εθνική ασφάλεια οδηγεί σε άμεση απόρριψη.
Τι αλλάζει με τη νέα ρύθμιση
Στην ατζέντα της κυβέρνησης περιλαμβάνονται:
Επέκταση του καταλόγου απαγορευμένων περιοχών, με την προσθήκη νέων στρατηγικών σημείων μέσω Προεδρικού Διατάγματος.
Κλείσιμο νομικών κενών, ώστε να αποτραπούν έμμεσες αγορές μέσω εταιρικών σχημάτων.
Αυστηρότερος έλεγχος των “εξαιρετικών αδειών”, με ιδιαίτερη έμφαση σε περιοχές όπως η Ξάνθη και η Ροδόπη.
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την «έμμεση ιδιοκτησία». Το νέο νομοσχέδιο προβλέπει υποχρεωτικό προσδιορισμό του τελικού δικαιούχου, ενώ ακόμη και εταιρείες με ξένη συμμετοχή μόλις 1% θα υπόκεινται σε αυστηρό έλεγχο.
Αγροτικές εκτάσεις και αυστηρότερες ποινές
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη μαζική αγορά αγροτικών εκτάσεων στη Δυτική Θράκη και τον Έβρο, η οποία θα μπορούσε να χαρακτηριστεί εθνική απειλή σε ό,τι αφορά την επισιτιστική ασφάλεια και τα δημογραφικά δεδομένα. Εξετάζεται η θέσπιση μηχανισμού ελέγχου ακόμη και για μεγάλες πωλήσεις γης μεταξύ Ελλήνων.
Παράλληλα, συζητείται αύξηση των ποινών για όσους εκμεταλλεύονται νομικά κενά, αλλά και για συμβολαιογράφους ή δικηγόρους που διευκολύνουν τέτοιες συναλλαγές. Οι κυρώσεις ενδέχεται να φτάνουν από ακύρωση της πράξης έως και δήμευση της περιουσίας.
Το ζήτημα των εφέσεων και οι ανοιχτές εκκρεμότητες
Σήμερα, πολίτες εκτός ΕΕ των οποίων οι αιτήσεις απορρίπτονται μπορούν να προσφύγουν στα διοικητικά δικαστήρια. Ωστόσο, εξετάζεται ο περιορισμός της υποχρέωσης του κράτους να κοινοποιεί πληροφορίες εθνικής ασφάλειας, κάτι που θα καθιστούσε πρακτικά δυσχερή την άσκηση έφεσης.
Όταν το νομοσχέδιο ψηφιστεί, το κρίσιμο ερώτημα θα είναι πώς θα επηρεαστούν οι κληρονομικές μεταβιβάσεις και οι ιδιοκτησίες ιδρυμάτων, ιδιαίτερα σε περιοχές με έντονη παρουσία της τουρκικής μειονότητας, όπως η Ροδόπη και η Ξάνθη.
Οι ερωτήσεις στη Βουλή και το ζήτημα των αγορών ακινήτων
Τα τελευταία χρόνια καταγράφεται αυξανόμενη δραστηριότητα Τούρκων επενδυτών στην αγορά ακινήτων της Θράκης, με ιδιαίτερη ένταση τους τελευταίους μήνες στην Αλεξανδρούπολη, πρωτεύουσα του Έβρου. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, οι επενδυτές αυτοί αξιοποιούν ένα υφιστάμενο νομικό «κενό», γεγονός που τους επιτρέπει να αποκτούν ακόμη και νευραλγικά ακίνητα στο κέντρο της πόλης, ορισμένα εκ των οποίων έχουν περιέλθει στην κατοχή τους μέσω πλειστηριασμών.
Παρεμβάσεις από βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας
Υπενθυμίζεται ότι τον Μάρτιο του 2025 το θέμα έφτασε στη Βουλή ακόμη και από βουλευτές της κυβερνητικής πλειοψηφίας. Συγκεκριμένα, 11 βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας κατέθεσαν ερώτηση προς τους συναρμόδιους υπουργούς, κάνοντας λόγο για «εκτίναξη επιθετικών αγορών ακινήτων και επιχειρήσεων στις ακριτικές περιοχές» από τουρκικά κεφάλαια, τα οποία –όπως επισημαινόταν– εμφανίζονται με τη μορφή ελληνικών ή ευρωπαϊκών εταιρειών.
Προγενέστερη κοινοβουλευτική ερώτηση
Στο ίδιο πλαίσιο, σχετική ερώτηση είχε κατατεθεί και τον περασμένο Οκτώβριο από τον ανεξάρτητο βουλευτή Μιχάλη Γαυγιωτάκη. Τότε, το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας είχε απαντήσει επί του θέματος, αναγνωρίζοντας τη σημασία των καταγγελιών και το ενδιαφέρον που εγείρουν σε σχέση με ζητήματα εθνικής ασφάλειας και ελέγχου των επενδύσεων σε ευαίσθητες περιοχές της χώρας.
Σχετική ερώτηση είχε κατατεθεί τον περασμένο Οκτώβριο από τον ανεξάρτητο βουλευτή Μιχάλη Γαυγιωτάκη, με το υπουργείο Εθνικής Άμυνας να απαντά:
«Σε απάντηση της σχετικής ερώτησης, όπως με πληροφόρησαν οι αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου, σας γνωρίζω ότι στο ισχύον νομικό πλαίσιο του ν. 1892/1990 (Α’ 101) η σύναψη δικαιοπραξιών (μισθώσεις, εκποιήσεις κ.λπ.) επί ακινήτων σε παραμεθόριες περιοχές από φυσικά ή νομικά πρόσωπα με ιθαγένεια ή έδρα εκτός ΕΕ καταρχήν απαγορεύεται για λόγους εθνικής ασφάλειας και ακεραιότητας της χώρας. Κατ΄ εξαίρεση, η ως άνω απαγόρευση αίρεται για ορισμένες κατηγορίες δικαιοπραξιών, κατόπιν υποβολής αίτησης των ενδιαφερομένων, η οποία εξετάζεται μέσω μιας αυστηρής διαδικασίας ελέγχου.
Στη διαδικασία ελέγχου συμμετέχουν, εκτός από στρατιωτικές αρχές, και διάφοροι αρμόδιοι κρατικοί φορείς. Συγκεκριμένα, η εξέταση των σχετικών αιτήσεων άρσης της απαγόρευσης διενεργείται από ειδική επιτροπή, στην οποία συμμετέχουν ως μέλη εκπρόσωποι από όλα τα εμπλεκόμενα Υπουργεία, και η οποία για την αξιολόγηση των αιτήσεων στηρίζεται σε πληροφορίες που παρέχονται από τη Διεύθυνση Κρατικής Ασφάλειας του Αρχηγείου της ΕΛ.ΑΣ., την ΕΥΠ, την Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες και κάθε άλλη αρμόδια Αρχή. Οι αιτήσεις απορρίπτονται, εφόσον από την αποδοχή τους προβλέπεται κίνδυνος για την εθνική ασφάλεια της χώρας.
Μάλιστα, προς αυστηροποίηση του νομικού πλαισίου, τελεί σε επεξεργασία σχέδιο νομοθετικών διατάξεων για τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής της απαγόρευσης».
Το αποκαλυπτικό ρεπορτάζ της Realnews
Ήδη από τον περασμένο Απρίλιο, η Realnews είχε φέρει στο φως αποκαλυπτικό ρεπορτάζ γύρω από το ζήτημα των αγορών ακινήτων από Τούρκους υπηκόους στην Ελλάδα. Όπως ανέφερε η εφημερίδα, η αγορά δύο ξενοδοχειακών μονάδων στη Μαρώνεια Ροδόπης, πριν από περίπου δύο χρόνια, αποτέλεσε το σημείο εκκίνησης για τη διενέργεια ειδικής έρευνας σχετικά με τις επενδύσεις Τούρκων πολιτών σε ελληνικά ακίνητα, είτε απευθείας είτε μέσω εταιρικών σχημάτων.
Η συγκεκριμένη επενδυτική κίνηση φέρεται να πραγματοποιήθηκε από εταιρεία με έδρα χώρα-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το ρεπορτάζ, η εταιρεία εμφανίζεται να είναι τουρκικών συμφερόντων, καθώς οι ιδιοκτήτες της –όπως προκύπτει από τα επίσημα συμβόλαια αγοραπωλησίας– είναι τουρκικής καταγωγής.
Στο μικροσκόπιο της ΕΥΠ δεκάδες αγορές
Σύμφωνα με τις πληροφορίες της Realnews, τουλάχιστον 100 αγορές ακινήτων σε περιοχές της Θράκης και του ανατολικού Αιγαίου έχουν τεθεί υπό διερεύνηση από την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (ΕΥΠ). Παράλληλα, στο επίκεντρο των ερευνών βρίσκονται και 10 Τούρκοι υπήκοοι, οι οποίοι φέρονται να έχουν αποκτήσει τα ακίνητα είτε ως φυσικά πρόσωπα είτε ως εκπρόσωποι εταιρειών.
Βασικός στόχος της έρευνας είναι να διαπιστωθεί αν οι συγκεκριμένες αγορές ενδέχεται να θίγουν τα εθνικά συμφέροντα της χώρας ή αν έχουν χρησιμοποιηθεί ως μέσο νομιμοποίησης παράνομων εσόδων, στοιχείο που προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στις εξελίξεις γύρω από το θέμα.
