Το μήνυμα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρώπη μοιράζονται ένα κοινό μέλλον έστειλε ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, μιλώντας στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου. Ο τόνος της παρέμβασής του ήταν εμφανώς πιο ενωτικός, ιδίως αν συγκριθεί με την περσινή, ιδιαίτερα αιχμηρή ομιλία του αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς.
Παρότι και οι δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι αναφέρθηκαν σε παρόμοια ζητήματα, εκφράζοντας ανησυχίες και διαφωνίες της Ουάσιγκτον, η προσέγγισή τους διέφερε αισθητά. Ο Ρούμπιο επέλεξε να δώσει έμφαση στα στοιχεία που ενώνουν τις δύο πλευρές του Ατλαντικού, αντί να αναδείξει όσα τις χωρίζουν.
Κριτική σε κλίμα και μετανάστευση
Ο Αμερικανός υπουργός άσκησε πάντως κριτική στις πολιτικές που έχουν υιοθετηθεί για την κλιματική αλλαγή και τη μετανάστευση. Υποστήριξε ότι η Δύση μπορεί να ευημερήσει μόνο εφόσον ελέγχει αποτελεσματικά τα σύνορά της, διευκρινίζοντας ότι αυτό δεν συνιστά ξενοφοβία, αλλά μια «θεμελιώδη πράξη» εθνικής κυριαρχίας.
Παράλληλα, εξαπέλυσε επίθεση στα Ηνωμένα Έθνη, κατηγορώντας τα ότι δεν διαδραματίζουν ουσιαστικό ρόλο στην επίλυση διεθνών συγκρούσεων.
«Το πεπρωμένο μας είναι συνυφασμένο»
Όπως ανέφερε, υπό την προεδρία του Ντόναλντ Τραμπ, οι ΗΠΑ σκοπεύουν να αλλάξουν αυτή την κατάσταση και προσβλέπουν στη στήριξη των Ευρωπαίων συμμάχων τους. «Το πεπρωμένο μας θα είναι πάντα συνυφασμένο με το δικό σας», τόνισε χαρακτηριστικά.
Αναπτύσσοντας περαιτέρω τη σκέψη του, ο Ρούμπιο αναφέρθηκε στην ιστορική συμμαχία ΗΠΑ και Ευρώπης και στη διαμόρφωση ενός κόσμου χωρίς σύνορα μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου το 1989.
Ωστόσο, χαρακτήρισε αυτή την αντίληψη επικίνδυνη αυταπάτη και «ανόητη ιδέα», καθώς –όπως είπε– αγνόησε την ανθρώπινη φύση και τα διδάγματα της ιστορίας. «Μας κόστισε ακριβά», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι «οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρώπη ανήκουν μαζί».
Ιστορικοί δεσμοί και κοινές αξίες
Ο Ρούμπιο στάθηκε στις ομοιότητες των δύο περιοχών και στους βαθιά ριζωμένους ιστορικούς δεσμούς τους. «Η μοίρα της Ευρώπης δεν θα είναι ποτέ άσχετη με τη δική μας», δήλωσε, δίνοντας έμφαση στη διαχρονική σύνδεση των δύο πλευρών.
«Δεν θέλουμε αδύναμους συμμάχους»
Αναφερόμενος στην κριτική που ασκεί η Ουάσιγκτον προς την Ευρώπη, ξεκαθάρισε: «Δεν θέλουμε οι σύμμαχοί μας να είναι αδύναμοι, γιατί αυτό μας αποδυναμώνει και εμάς». Όπως είπε, οι ΗΠΑ επιδιώκουν συμμάχους ικανούς να υπερασπιστούν τον εαυτό τους, ώστε κανένας αντίπαλος να μην μπει στον πειρασμό να δοκιμάσει τη συλλογική ισχύ της Δύσης.
Παράλληλα, τόνισε ότι η Αμερική επιθυμεί συμμάχους που σέβονται τον πολιτισμό και την κληρονομιά τους, αναγνωρίζοντας ότι όλοι είναι κληρονόμοι του ίδιου μεγάλου και ευγενούς πολιτισμού. «Δεν θέλουμε συμμάχους που απλώς δικαιολογούν ένα διαλυμένο status quo», είπε, προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν κανένα συμφέρον να διαχειρίζονται ευγενικά την παρακμή της Δύσης.
Όχι στο τέλος της διατλαντικής εποχής
Ο Ρούμπιο παραδέχθηκε ότι οι ΗΠΑ ενίοτε εμφανίζονται «άμεσες και επιτακτικές» στις συμβουλές τους. Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι στόχος της Ουάσιγκτον είναι η αναζωογόνηση της παλιάς φιλίας και όχι το τέλος της διατλαντικής συμμαχίας. «Δεν είναι αυτή η επιθυμία μας, ούτε ο στόχος μας», υπογράμμισε, σημειώνοντας ότι, παρότι το αμερικανικό σπίτι βρίσκεται στο δυτικό ημισφαίριο, οι Αμερικανοί θα είναι πάντα «παιδιά της Ευρώπης».
Σε άλλο σημείο της ομιλίας του, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ χαράσσουν την πορεία για έναν νέο αιώνα ευημερίας, τον οποίο θέλουν να οικοδομήσουν μαζί με την Ευρώπη. Η κοινή δράση, όπως είπε, μπορεί να αποκαταστήσει μια υγιή εξωτερική πολιτική, αν και το σύστημα διεθνούς συνεργασίας θα πρέπει να οικοδομηθεί εκ νέου. Κλείνοντας, επανέλαβε την κριτική του προς τον ΟΗΕ για την αδυναμία του να επιλύσει κρίσεις.
Τι είπε για την Ουκρανία
Απαντώντας σε ερώτηση για την Ουκρανία και τις συνομιλίες που βρίσκονται σε εξέλιξη με στόχο τον τερματισμό του πολέμου, ο Μάρκο Ρούμπιο ανέφερε ότι τα ζητήματα που παραμένουν ανοιχτά έχουν πλέον «περιοριστεί», χωρίς ωστόσο να παύουν να είναι «τα πιο δύσκολα ερωτήματα που πρέπει να απαντηθούν».
Όπως τόνισε, δύσκολα θα υπήρχε κάποιος που να διαφωνεί με μια διαπραγματευτική λύση του πολέμου, υπό την προϋπόθεση ότι αυτή θα είναι δίκαιη και βιώσιμη. «Αυτό ακριβώς προσπαθούμε να πετύχουμε και θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε προς αυτή την κατεύθυνση», είπε, υπογραμμίζοντας ότι οι ΗΠΑ και η Ευρώπη εξακολουθούν να λαμβάνουν μέτρα πίεσης προς τη Ρωσία.
Παρά ταύτα, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι δεν είναι ξεκάθαρο αν η ρωσική πλευρά είναι πράγματι σοβαρή ως προς τον τερματισμό του πολέμου.
Σε κάθε περίπτωση, εκτίμησε ότι ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία δεν πρόκειται να λήξει με μια «παραδοσιακή ήττα», ενώ παράλληλα χαρακτήρισε αδύνατο για τη Μόσχα να επιτύχει τους στρατηγικούς της στόχους. Αναγνώρισε ότι μια ενδεχόμενη παραχώρηση εδαφών στο Ντόνετσκ θα αποτελούσε ιδιαίτερα δύσκολη απόφαση για τους Ουκρανούς, επανέλαβε όμως ότι η σύγκρουση τελικά θα επιλυθεί μέσω διαπραγματεύσεων.
«Πρέπει να έχουμε σχέσεις με την Κίνα»
Ο Ρούμπιο ρωτήθηκε επίσης για τη στάση των ΗΠΑ απέναντι στην Κίνα. Παραδέχθηκε ότι τα εθνικά συμφέροντα των δύο χωρών συχνά δεν ευθυγραμμίζονται, τόνισε όμως την ανάγκη να παραμείνουν ανοιχτοί οι δίαυλοι επικοινωνίας.
«Το οφείλουμε στον κόσμο να προσπαθήσουμε να διαχειριστούμε αυτή τη σχέση όσο καλύτερα μπορούμε, αποφεύγοντας προφανώς τις συγκρούσεις», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να διατηρούν σχέση με την Κίνα.
Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι καμία συμφωνία ή προσέγγιση δεν μπορεί να γίνεται εις βάρος των αμερικανικών εθνικών συμφερόντων. Αναγνώρισε πως υπάρχουν μακροπρόθεσμες προκλήσεις και «ενοχλητικές» πτυχές στη σχέση της Δύσης με το Πεκίνο, επιμένοντας όμως ότι αυτές πρέπει να αντιμετωπίζονται με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.
